Çocuklara Diş Fırçalama Alışkanlığı Nasıl Kazandırılmalıdır?
Ağız ve diş sağlığı, hayatın bütün döneminde geçerli olarak genel sağlığımızın en önemli aşamalarından oluşmaktadır. Sağlığımızın önemli temeli ise çocukluk çağında atılmaktadır. Ebeveynlerin çocuklarına oluşturabileceği birlikte genel rutin ile hayatlarına alışkanlık olarak kazandırılabilir. Erken yaşlarda kazanılması istenen bu alışkanlık ilerleyen yıllarda dişlerin çürümesinde, diş eti hastalıklarında ya da bunlara bağlı oluşabilecek büyük problemlerin önüne geçmenin yollarından biridir. Sadece dişleri korumakla değil aynı zamanda çocuğun kişisel bakım ve özveri sorumluluğunu da üstlenmesini sağlayan bir kazanım olacaktır. Bu süreçte ebeveynin istikrar, sabır, tutarlılık ve doğru stratejisini gerektirir.
Çocuklarda diş fırçalama alışkanlığı oluşturmanın zorunlu ve sıkıcı alışkanlık olmaktan çıkarılıp günlük yaşamın doğal, sıradan ve eğlenceli bir rutin haline getirilmelidir. Çocuklar, kurallardan daha çok oyunlaştırılmış eğlenceli rutinlere daha yatkındırlar. Kazandırılması gereken bu süreçte ebeveynlerin sabırlı ve tutarlı olması gerekmektedir. Bir gün fırçalayıp ertesi gün farklı bir bahane ile bu rutini yapmaması, çocukların zihninde “diş fırçalamak zorunlu olmayan süreçtir” düşüncesini oluşturabilmektedir. Bu süreçte ebeveynin hem rol model hem de çocukla iletişimi çok önemlidir. Dişlerini fırçalamazsa olabilecek süreçleri korkutarak değil diş fırçalama kazanımını teşvik edici şekilde anlatmalıdır. Örneğin bu süreçte dişlerimizi fırçalamazsak “dişlerin çürür, doktor iğne yapar” gibi değil “dişlerimizi fırçalayalım ki bir inci gibi güzel, parlak ve temiz olsun” diyerek bu süreci çeşitlendirebilir.
Diş Fırçalama Alışkanlığı Kazanılması İçin Neler Yapılmalıdır?
- Örnek Olma ve Sabit Zaman: Kahvaltı sonrası ve gece uyumadan önce günde iki kere minimum birlikte dişlerin fırçalanması çocuğa bunun bir rutin ve yapılması gereken günlük kişisel bakım olduğunu hissettirir ve alışkanlık sağlar.
- Oyun ve Eğlenceli Şarkılar: Bu şekilde çocuğu destekleyen zamanlar hem çocuğu teşvik eder hem de bu zamanın gelmesi için heyecanla beklerken günlük rutin oluşumu sağlanmaktadır.
- Hikaye Anlatımı: Hikayelerde dişlerin durumuna önem verilmesi gerektiği ve dişlerin fırçalanmaması durumunda neler olabileceği çocuğa uygun anlatılmalıdır.
- Sticker ile Takvim Oluşturma: Başarılı fırçalama sonrası renkli ve güzel stickerlar ile güzel bir pano oluşturulabilir.
- Fırçasını ve Macununu Kendisine Bırakarak Seçmesi: Yaşına uygun seçenekler oluşturarak bunların içinden kendisi için uygun olanı seçmesine müsade edilebilir. Yumuşak, küçük başlı fırçalar ve yaşına uygun macun ile kendisine özel olduğu hissettirerek hoşuna gidecek şekilde olmalıdır.
- Sabırlı ve İstikrarlı Olunmalı: Süreç oluşturulma aşamasında devamlılık ve tekrar süreçleri sırasında sakin, çocuğu strese sokacak davranışlarda bulunmamaya gayret edilmeli. Çocuğun kendisinin dişlerinin fırçalamasına izin verilmeli, eksik olan ya da fırçalama yapamadığı bölgelere birlikte fırlama yapılmalıdır.

